نویسنده مینا معین

اسفند ۰۳, ۱۳۹۹

تشویق کودک به بازی مستقل: اهمیت و نحوه انجام آن

توسط | بهمن ۲۹, ۱۳۹۹ | اصول تربیتی

ممکن است بعضی اوقات آرزو کنید فرزندتان به طور سحرآمیزی ناپدید شود، نه برای همیشه اما فقط برای نیم ساعت. در این صورت شما می‌توانید کمی کتاب بخوانید یا با یکی از دوستانتان گپ بزنید. در عین حال، ممکن است جدا شدن از کودک برای شما سخت باشد، نه به‌خاطر اینکه او به پای شما می‌چسبد. بلکه به‌خاطر این موضوع که می‌خواهید تمام تلاش خود را برای کمک به رشد فرزندتان انجام دهید. ناگفته نماند که ممکن است در این شرایط به دلیل رها کردن فرزندتان دچار احساس گناه هم بشوید.

تشویق کودک به بازی مستقل مزایای بسیاری دارد و می‌تواند در رشد سالم کودک یک عنصر بسیار کلیدی باشد.

بسیاری از والدین معتقدند که باید دائما با فرزندشان وقت بگذرانند اما این ذهنیت، فرصتی برای آرامش فراهم نمی‌کند و باعث ایجاد استرس در کودکان می‌شود. در واقع، تشویق کودک به بازی مستقل و آموزش تنهایی بازی کردن به او، یکی از بهترین هدایایی است که می‌توانید به فرزندتان بدهید.

این امر به معنی فراهم کردن اوقات فراغتی برای کودک به منظور خط خطی کردن، ساختن ماشین از مقوا یا گشت و گذار در حیاط خانه است و می‌تواند مهارت‌های مختلفی را در کودک برای موفقیت و خودشکوفایی تقویت کند. در ادامه با نحوه تشویق کودک به بازی مستقل آشنا می‌شوید اما قبل از آن لازم است در مورد اهمیت این موضوع بیشتر بدانید.

چرا تشویق کودک به بازی مستقل مهم است؟

وقتی کودکان تنهایی بازی می‌کنند، بسیاری از درس‌های ارزشمند در طول زندگی را یاد می‌گیرند. تنهایی بازی کردن به کودکتان کمک می‌کند مهارت‌های متعددی را یاد بگیرد و چه در گروه‌های کوچک و چه در گروه‌های بزرگ بتواند خوشحال باشد. در ادامه با هشت دلیل دیگر اهمیت تشویق کودک به بازی مستقل اشاره می‌کنیم.

به کودک می‌آموزد که به طور مستقل سرگرم شود

بچه‌هایی که به تنهایی بازی می‌کنند، یاد می‌گیرند که خودشان سرگرم شوند. آن‌ها برای خوشحال بودن و سرگرم شدن بر روی دیگران حساب باز نمی‌کنند. فرزندتان همزمان با رشد کردن متوجه می‌شود همیشه در هر لحظه از بیداری، کسی در کنار او نخواهد بود. در این صورت، او اعتماد به نفس بالاتر و رضایت بیشتری از زندگی خواهد داشت.

تخیل کودک را تقویت می‌کند

ممکن است از قبل احساس کرده باشید که فرزند شما پر از تخیل است. کمی صبر کنید، فاصله بگیرید و اجازه بدهید فرزندتان تنهایی بازی کند. در این زمان، کودک قهرمان‌ها و پرنسس‌هایی را خلق می‌کند که اگر با او بازی می‌کردید با این قهرمان‌ها و پرنسس‌ها روبرو نمی‌شدید. بنابراین، تنهایی بازی کردن باعث تقویت تفکر واگرا و خلاقیت کودک می‌شود. پیشنهاد می‌کنیم مقاله پرورش تفکر واگرا در کودکان را نیز مطالعه کنید.

اهمیت تشویق کودک به بازی مستقل

استقلال اجتماعی را در کودک تقویت می‌کند

تنهایی بازی کردن باعث می‌شود کودک احساسی قوی از استقلال پیدا کند. در این صورت او احساس می‌کند که همیشه مجبور نیست در کنار فرد یا گروهی دیگر باشد. این استقلال اجتماعی به فرزندتان کمک می‌کند که در هر شرایطی راحت باشد. مستقل بازی کردن باعث نمی‌شود که او از دیگران اجتناب کند. برای مثال ممکن است برنامه کودک به این صورت شود: صبح‌ها تنهایی بازی کردن، بعدازظهر بازی کردن با کودکان دیگر، شب‌ها بازی کردن با والدین.

آرامش را تشویق می‌کند

کودک وقتی با دیگران بازی می‌‌کند در حال تعامل با آن‌ها ممکن است عصبانیت را تجربه کند. در مقابل، تنهایی بازی کردن برای بچه‌ها احساس آرامش به همراه دارد. بچه‌ها در هنگام بازی کردن مستقل، حال و هوای متفاوتی دارند. زیرا در آرامش مشغول بازی با اسباب‌بازی‌های خود هستند.

به کودک نشان می‌دهد که چگونه خود را آرام کند

کودکان دوست دارند بدانند که در زمان احتیاج، ما در کنار آن‌ها هستیم. اما تنهایی بازی کردن به آن‌ها یاد می‌دهد که بتوانند خودشان را آرام کنند. در این صورت آن‌ها یاد می‌گیرند که در عین حال که بر روی والدین خود حساب باز می‌کنند، بتوانند به درون خود هم نگاه کنند تا مسائل‌شان را حل کنند. همچنین، این کار باعث می‌شود کودک احساسات خود را بهتر درک کند و بتواند آن‌ها را بهتر بروز دهد.

مزایای تشویق کودک به بازی مستقل

به کودک اجازه می‌دهد که در تنهایی احساس راحتی داشته باشد

هرچقدر هم که دوست داشته باشید نمی‌توانید هفت روز هفته و ۲۴ ساعته با فرزندتان وقت بگذرانید. شما نیاز دارید که کارهای مربوط به خودتان را انجام دهید و وعده‌های غذایی را آماده کنید. هنگامی که کودک یاد می‌گیرد که تنهایی بازی کند، دیگر برای سرگرم شدن به شما تکیه نمی‌کند. او همچنین متوجه می‌شود که بازی نکردن شما با او به این معنی نیست که می‌خواهید نادیده‌اش بگیرید.

کودک را برای مدرسه رفتن آماده می‌کند

اگر کودکی دارید که هنوز مدرسه نرفته است، احتمالا شما همبازی درجه اول او هستید. اگر گاهی از او فاصله بگیرید و بگذارید کودک به صورت مستقل بازی کند، به او این پیام را می‌دهید که همیشه قرار نیست از نظر فیزیکی کنارش باشید. تنهایی بازی کردن، کودک را برای مدرسه رفتن آماده می‌کند. او در هنگام مدرسه رفتن، دیگر احساس رها شدن نخواهد داشت. در عوض، می‌تواند هنگام تجربیات جدید، احساس راحتی داشته باشد.

برای شما زمان استراحت فراهم می‌کند

هرکسی نیاز دارد که زمانی برای خودش داشته باشد، حتی بزرگسالان و والدین. مزیت دیگر تشویق کودک به بازی مستقل این است که زمانی برای استراحت برای شما فراهم می‌شود. البته این هدف اصلی شما نیست. اما زمانی که برای خودتان وقت می‌گذرانید، الگوی خوبی نیز برای فرزندتان خواهید بود. کودک در این صورت می‌بیند که شما از انجام برخی کارها به تنهایی لذت می‌برید و برای خوشحال بودن نیاز به ۱۰۰ درصد توجه فرد دیگری ندارید.

چرا تشویق کودک به بازی مستقل مهم است

روش های تشویق کودک به بازی مستقل

تا اینجا با این موضوع آشنا شدید که چرا تشویق کودک به بازی مستقل اهمیت زیادی دارد. بنابراین، ممکن است سوال شما این باشد که چگونه می‌توانم فرزندم را تشویق کنم که به تنهایی و به صورت مستقل بازی کند؟ در ادامه چند راهکار را به شما معرفی می‌کنیم.

فضایی برای بازی فراهم کنید

اگر فرزندتان در فضایی امن قرار بگیرد که از آن لذت می‌برد، بهتر می‌تواند تنهایی بازی کند. اگرچه یک اتاق پر از شیشه شکسته می‌تواند برای کودک جذاب باشد، اما مطمئنا چنین فضایی برای او اصلا امن نیست. خوشبختانه با بودن ابزارهای ایمن برای کودکان می‌توانید این فضا را در هر اتاقی برای فرزندتان فراهم کنید. نیازی به استخر توپ یا فضایی برای نقاشی بر روی دیوار ندارید. اما وجود چند وسیله نرم و اسباب‌بازی متناسب با سن کودک ضروری است.

اسباب‌بازی‌های مناسب را فراهم کنید

کودکان نوپا عاشق وسایلی هستند که اسباب‌بازی نیستند. برای مثال، چند بار سیرخردکنتان را زیر تخت فرزندتان پیدا کرده‌اید؟ اسباب‌بازی‌هایی را انتخاب کنید که نامحدود و انعطاف‌پذیر باشند. به کودک اجازه دهید داستان‌های خودش را بسازد و تعریف کند.

قابلمه‌ها، تابه‌ها، ظروف و آجرهای اسباب‌بازی گزینه‌هایی بسیار عالی هستند. همچنین می‌توانید اجازه دهید فرزندتان شما را هدایت کند. او را محدود نکنید. اگر کودک می‌خواهد مورچه‌های روی زمین را تماشا کند، اجازه دهید این کار را انجام دهد. نکته مهم این است که فرزندتان بتواند به تنهایی سرگرم و غرق انجام کاری شود. همچنین، خواندن کتاب ۱۳۰ بازی گروهی و ۱۳۰ بازی انفرادی برای کودکان می‌تواند برای شما مفید باشد.

نحوه تشویق کودک به بازی مستقل

اجازه کثیف‌کاری بدهید

بدیهی است که اگر اجازه دهید فرزندتان شما را هدایت کند ممکن است اوضاع عجیب و شلخته شود. نفس عمیق بکشید و اجازه بدهید این اتفاق بیفتد. پرورش خلاقیت کودک، مستلزم این است که به او در بازی کردن آزادی بدهید. پیشنهاد می‌کنیم مقاله پرورش خلاقیت در کودکان را نیز مطالعه کنید.

در حالی که نزدیک هم هستید تمرین کنید

کودکی که دائما در کنار پدر و مادرش است، ممکن است به سختی مستقل بازی کردن را بپذیرد. احتمالا در این شرایط، کمی تمرین لازم است. بنابراین، سرگرمی‌ای را در اختیار فرزندتان قرار دهید تا غرق انجام آن شود و در عین حال خودتان کمی فاصله بگیرید و به کارهای شخصی خود برسید. وقتی کودک در حال تنهایی بازی کردن است، گاهی اوقات، او را نگاه کنید و او را کمی تشویق کنید. اما اگر کودک نمی‌خواهد از شما رها شود قاطعیت نشان دهید. با فرزندتان ارتباط برقرار کنید و به او بگویید در حال انجام چه کاری هستید. در صورت لزوم، می‌توانید تایمر هم بگذارید.

برای تنهایی بازی کردن کودک برنامه‌ریزی کنید

هنگامی که در مورد مرزها با فرزندتان صحبت می‌کنید، اطمینان حاصل کنید که تنهایی بازی کردن را به بخشی منظم از برنامه فرزندتان تبدیل کرده‌اید. این امر به کودک احساس راحتی و آرامش می‌دهد. وقتی کودک بداند که تنهایی بازی کردن، تنها بخشی از روز است، جدا شدن از شما برای او به منظور بازی کردن مستقلانه راحت‌تر خواهد بود.

چگونه تشویق کودک به بازی مستقل را انجام دهید

در بازی کودک مداخله نکنید

این بزرگترین مانع برای تنهایی بازی کردن کودک است. شما می‌خواهید فرزندتان غرق بازی شود اما به محض اینکه وارد بازی او می‌شوید و برای مثال به کودک می‌گویید که او باید برجش را چگونه درست کند، همه چیز را خراب می‌کنید. ترفند مناسب در این شرایط این است که فقط بازی کردن کودک را مشاهده کنید. نیازی به ارائه پیشنهاد نیست. فقط آنچه را می‌بینید توصیف کنید و از او بپرسید که قدم بعدی او چیست. اگر کودک از شما کمک خواست سعی کنید تا آنجا که می‌توانید مداخله نکنید. به جای آن می‌توانید سوال کنید و از او بپرسید که می‌خواهد چگونه مسئله را حل کند. در این صورت به او کمک می‌کنید که تا جای ممکن مستقل عمل کند و حل مسئله را نیز یاد بگیرد.

تشویق کودک به بازی مستقل به ویژه در زمانی مهم است که کودک می‌خواهد به مدرسه برود و والدین می‌خواهند به کارهای خود بپردازند. زیرا هر کسی در خانواده نیاز به زمان‌هایی برای خودش دارد. در نهایت، با کمی تمرین و حوصله می‌توانید یک روز وارد اتاق شوید و ببینید فرزندتان در حال ساختن دنیای خودش است. با این حال، اگر بعد از گذشت مدتی هنوز هم برای حفظ مرزهای خود با فرزندتان با مسائلی روبرو هستید، کمک گرفتن از یک روانشناس می‌تواند برای شما مفید باشد.

سوالات پرتکرار

چرا مهم است که فرزندم را به بازی مستقل تشویق کنم؟

تنهایی بازی کردن باعث می‌شود خلاقیت کودک پرورش داده شود و از سوی دیگر، یاد بگیرد که همیشه برای خوشحال بودن نیاز ندارد که در کنار کسی باشد. همچنین تنهایی بازی کردن موجب احساس آرامش و تقویت استقلال اجتماعی کودک می‌شود و او را برای مدرسه رفتن آماده می‌کند.

چگونه می‌توانم فرزندم را به بازی مستقل تشویق کنم؟

اولین گام این است که فضایی جذاب و ایمن برای کودک فراهم کنید و سپس اسباب‌بازی‌های مناسب را برای کودک قرار دهید. در کنار این باید برای تنهایی بازی کردن فرزندتان برنامه‌ریزی داشته باشید.

چه اسباب‌بازی‌هایی برای تشویق کودک به بازی مستقل بهتر است؟

بهتر است از اسباب‌بازی برای این کار استفاده نکنید و به جای آن اشیاء واقعی را در اختیار فرزندتان قرار دهید. کودکان عاشق وسایلی مثل قابلمه، تابه و ظروف هستند و می‌توانند ساعت‌ها با این وسایل سرگرم شوند.

نکات کلیدی

  • اگر فرزندتان در فضایی قرار بگیرد که امن است و از آن لذت می‌برد، بهتر می‌تواند تنهایی بازی کند.
  • پرورش خلاقیت کودک، مستلزم این است که به او در بازی کردن آزادی بدهید.
  • وقتی کودک بداند که تنهایی بازی کردن، تنها بخشی از روز است جدا شدن از شما برای او به منظور بازی کردن مستقلانه راحت‌تر خواهد بود.
  • وقتی کودک در حال تنهایی بازی کردن است، گاهی اوقات، او را نگاه کنید و او را کمی تشویق کنید. اما اگر کودک نمی‌خواهد از شما رها شود قاطعیت نشان دهید.

اگر شما هم نظر یا تجربه‌ای در زمینه تنهایی بازی کردن کودکان و نحوه تشویق آن‌ها به بازی مستقل دارید آن را با ما و خوانندگان کارپازل به اشتراک بگذارید.

برچسب‌ها:

ارتباط با متخصصان

مقالات مرتبط

از ما با خبر باشید

عضویت در خبرنامه کارپازل

با عضویت در خبرنامه کارپازل از آخرین اخبار ما مطلع باشید.

کارپازل را دنبال کنید

ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید.

این را به اشتراک بگذارید