نویسنده مینا معین

فروردین ۰۸, ۱۴۰۰

علل مشکلات تمرکز در کودکان و ۶ راه کمک به آن‌ها

توسط | فروردین ۴, ۱۴۰۰ | اصول تربیتی

تمرکز کردن می‌تواند برای کودکان دشوار باشد. وقتی کودک در کلاس است، بچه‌هایی که در راهرو مدرسه می‌خندند می‌توانند حواس او را پرت کنند. دوستانی که به کودک در هنگام مرتب کردن اتاقش به او پیام می‌دهند می‌توانند تمرکزش را به هم بزنند. بنابراین، اگر تمرکز در کودکان هر از چندگاهی به هم بخورد اشکالی ندارد. اما اگر این اتفاق به صورت مکرر بیفتد چه؟

اگر فرزندتان در اکثر موارد به سختی می‌تواند بر کارهایش تمرکز کند و مسائل کوچکی می‌توانند حواس او را پرت کنند، ممکن است از خودتان بپرسید علت این مسئله چیست و آیا کودک نیاز به ارزیابی و بررسی مسئله دارد؟ در ادامه مقاله به پاسخ این سوال‌ها و همچنین راه‌هایی برای تقویت تمرکز در کودکان می‌پردازیم.

مشکلات تمرکز در کودکان

دشواری در تمرکز به این معنی نیست که فرزندتان دچار «مشکل» است. اما قطعا این مسئله می‌تواند موجب مشکلاتی در مدرسه و زندگی روزمره کودک شود. به عنوان مثال، ممکن است کودک، تکلیفش را در سر کلاس تمام نکند یا برای به پایان رساندن تکالیف خانه به مشکل بخورد. شاید اتاق کودک به خاطر اینکه هیچوقت توسط فرزندتان مرتب نمی‌شود، همیشه به‌هم‌ریخته باشد. این مسائل خیلی زود توجه شما را جلب می‌کند و ممکن است فکر کنید که کودک، سرکش یا نافرمان است.

مسائل مربوط به تمرکز کودکان واقعی هستند. این بدان معنا نیست که کودک تلاش نمی‌کند یا باهوش نیست. همچنین به این معنی نیست که او به انجام برخی کارها علاقه ندارد، حتی اگر اینگونه به نظر برسد. ممکن است کودک واقعا بخواهد بر روی انجام کاری تمرکز کند اما از عهده آن برنیاید. دشواری در تمرکز می‌تواند به شکل‌های مختلفی، خودش را نشان دهد و با گذشت زمان نیز ممکن است تغییر کند. کودکانی که به سختی می‌توانند تمرکز کنند:

  • نمی‌دانند که چه زمانی باید بر روی جزئیات کم‌اهمیت تمرکز کنند و چه زمانی باید کارها را از یک دید کلی ببینند؛
  • نمی‌توانند تصاویر، صداها و اطلاعات غیرمهم را فیلتر کنند؛
  • نمی‌توانند بدون حواس‌پرتی، توجه کنند؛
  • نمی‌توانند قطار فکر خود را متوقف کنند؛
  • بدون چند بار گوش کردن دستورالعمل نمی‌توانند کاری را انجام دهند؛
  • نمی‌توانند در یک زمان بر روی یک فعالیت تمرکز کنند؛
  • در دنبال کردن دستورالعمل‌ها با مشکل مواجه هستند؛
  • در ادامه گفتگو دچار مشکل می‌شوند.

ممکن است به نظر برسد که این بچه‌ها، کودکانی رویاپرداز هستند. همچنین، لازم به ذکر است این کودکان در برخی مواقع، می‌توانند بر روی کارهایی که به آن‌ها علاقه‌مندند مثل ورزش، بازی‌های ویدئویی، موسیقی و غیره کاملا تمرکز کنند.

مشکلات تمرکز در کودکان

چرا در برخی مواقع، تمرکز در کودکان دشوار می‌شود؟

گاهی اوقات، به دلیل اتفاقاتی که در زندگی کودک رخ داده است، تمرکز کردن برای او دشوار می‌شود. این مسئله می‌تواند ناشی از یک اتفاق ساده مثل دعوا با یکی از دوستان یا هیجان ناشی از یک مهمانی تولد باشد. گرسنگی و کمبود خواب نیز می‌تواند تمرکز در کودکان را دچار مشکل کند. وقتی بچه‌ها دچار کم‌خوابی شده باشند به راحتی حواسشان پرت می‌شود و بیشتر دچار اشتباه می‌شوند.

استرس و اضطراب نیز می‌تواند تمرکز کودکان را به هم بریزد. وقتی بچه‌ها تحت شرایط استرس‌زایی مثل مرگ یکی از اعضای خانواده یا مهاجرت قرار می‌گیرند نمی‌توانند به خوبی تمرکز کنند. با این حال، وقتی کودکان به طور مداوم دچار مشکل در تمرکز باشند ممکن است مسئله دیگری عامل آن باشد. اختلال کمبود توجه- بیش‌فعالی (ADHD) یکی از دلایل مهم برای مشکل در تمرکز است.

ADHD اغلب به صورت ژنتیکی اتفاق می‌افتد. آیا در خانواده شما کسی هست که تمرکز برای او دشوار باشد؟ کودکانی که دچار این اختلال هستند در بسیاری از مواقع، صحبت دیگران را قطع می‌کنند یا کارهایی را که شروع می‌کنند را به اتمام نمی‌رسانند. اگر شما یا یکی از اعضای خانواده‌تان در تمرکز کردن دچار مشکل باشید، تعجب‌آور نخواهد بود که فرزندتان هم دچار این مسئله باشد. با این حال، فارغ از دلیل عدم تمرکز در فرزندتان، استفاده از چند روش می‌تواند به بهبود تمرکز او کمک کند که در ادامه به آن می‌پردازیم.

علت مشکلات تمرکز در کودکان

چه راهکارهایی، تمرکز در کودکان را بهبود می‌بخشد؟

دلیل عدم تمرکز فرزندتان هر مسئله‌ای که باشد لازم است بدانید بدون فشار آوردن به او می‌توانید با انجام راهکارهایی تمرکز و توجه کودک را بهبود ببخشید. روش‌های زیادی برای تقویت تمرکز در کودکان وجود دارد که در ادامه به برخی از آن‌ها اشاره می‌کنیم.

مستقیما به سراغ انجام کار بروید

هرچه شروع کارها بیشتر به تعویق بیفتد تمرکز بر روی آن‌ها دشوارتر خواهد شد. این امر در مورد کارهای مدرسه و خانه نیز صادق است. این بدین معنی نیست که فرزندتان همه کارها را باید یک‌باره انجام دهد. برای افزایش سهولت کار کودک، سعی کنید در شروع انجام تکالیف، آن‌ها را به چند قسمت تقسیم کنید. نکته مهم این است که شروع کار را به تاخیر نیندازید.

دستورالعمل‌ها را به یک یا دو دستورالعمل محدود کنید

وقتی تمرکز در کودک دشوار است، گوش دادن، به یاد آوردن و دنیال کردن دستورالعمل‌ها برای او سخت است. بنابراین، سعی نکنید یک‌دفعه دستورهای متعددی به او بدهید. برای مثال برای انجام تکالیف، ممکن است به کودک بگویید تکالیفی که باید انجام بدهد را بررسی کند، وسایلش را آماده کند و بعد آن‌ها را انجام دهد. اگر تعداد این دستورات برای کودک زیاد باشد و او در گوش کردن و به یاد آوردن آن‌ها دچار مشکل می‌شود لازم است آن را به چند بخش تقسیم کنید و گام به گام از او بخواهید که چه کاری را انجام دهد.

راه‌های بهبود تمرکز در کودکان

از تایمر استفاده کنید

وقتی کودکان بدانند تا چه زمانی باید تمرکز خود را حفظ کنند، می‌توانند بهتر بر روی انجام کار خود متمرکز شوند. برای مشخص کردن این موضوع که فرزندتان قبل از خوردن میان وعده یا بازی کردن، چه مدت باید بر روی انجام تکالیفش متمرکز شود از تایمر استفاده کنید. هرچه تمرکز کودک بهتر می‌شود می‌توانید زمان تایمر را نیز کم‌کم افزایش دهید.

ذهن‌آگاهی را امتحان کنید

تمرینات ذهن‌آگاهی در واقع تمرینات توجه و تمرکز است. مطالعات نشان می‌دهند که ذهن آگاهی می‌تواند توجه، تمرکز و انجام تکالیف کودکان را بهبود ببخشد. یکی از راه‌های تمرین این مهارت این است که با فرزندتان بنشینید و بر روی دم و بازدم خود تمرکز کنید. حتی چند بار نفس عمیق کشیدن قبل از شروع کلاس یا امتحان می‌تواند بسیار مفید باشد.

نسبت به آنچه موثر است پذیرا باشید

برخی از افراد برای تمرکز کردن یناز به سکوت کامل دارند. برخی دیگر در هنگام سر و صدا عملکرد بهتری دارند. به همین دلیل مهم است که از کودک بپرسید چه چیزی به تمرکز آنها بهتر کمک می‌کند. شاید فرزندتان بخواهد هنگام انجام تکالیفش به موسیقی گوش بدهد. یک بار این کار را امتحان کنید و ببینید چگونه پیش می‌رود. خواندن مقاله موسیقی برای تمرکز نیز می‌تواند در این زمینه برای شما مفید باشد.

بهبود تمرکز در کودکان

تمرکز کودک را به سمت انجام کار هدایت کنید

حتی با وجود استفاده از روش‌هایی که تا به اینجا مطرح شد ممکن است گاهی اوقات کودک، حواسش پرت شود. به همین دلیل، کودکان به چند راهکار برای بازگرداندن تمرکز بر روی کار نیاز دارند. در این موقعیت‌ها یک نشانه را به همراه فرزندتان تعریف کنید. می‌توانید از زدن روی شانه کودک یا گفتن یک کلمه خاص را انتخاب کنید. هر زمان که کودک حواسش پرت شد از این نشانه استفاده کنید. به معلم کودک نیز بگویید که در خانه از این راهکار استفاده می‌کنید. پیشنهاد می‌کنیم در این زمینه مقاله بهبود حواس پرتی در کودکان را نیز مطالعه کنید.

در این مقاله به موضوع مشکلات تمرکز در کودکان و علل و راهکارهای رفع آن پرداخته شد. مشکل در تمرکز یا هر مهارت دیگری می‌تواند عزت نفس کودکان را تحت تاثیر قرار دهد. برای بهبود تمرکز فرزندتان، تلاش او را تحسین کنید. حتی به پیشرفت‌های کوچک کودک اشاره کنید و به او بگویید که او می‌تواند تمرکزش را باز هم بهتر کند. به یاد داشته باشید که بر نقاط قوت فرزندتان تمرکز کنید. وقتی کودکان متوجه می‌شوند که دارای مهارت‌هایی هستند اعتماد به نفس پیدا می‌کنند و در نتیجه، تلاششان را نیز افزایش می‌دهند.

آیا شما هم با مشکلات تمرکز در کودکان مواجه شده‌اید؟ تجربیات خود را در بخش کامنت‌ها با ما به اشتراک بگذارید.

برچسب‌ها:

ارتباط با متخصصان

مقالات مرتبط

از ما با خبر باشید

عضویت در خبرنامه کارپازل

با عضویت در خبرنامه کارپازل از آخرین اخبار ما مطلع باشید.

کارپازل را دنبال کنید

ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید.

این را به اشتراک بگذارید