نویسنده مینا معین

بهمن ۲۵, ۱۳۹۹

تفکر منطقی در کودکان چیست و چگونه می‌توانیم آن را تقویت کنیم؟

توسط | بهمن ۲۰, ۱۳۹۹ | اصول تربیتی

آیا تا به حال سعی کرده‌اید در هنگام صحبت با یک کودک سه ساله، از استدلال استفاده کنید؟ لازم است بدانید هنوز تفکر منطقی در کودکان این سن شکل نگرفته است. کودکان خردسال از نظر تفکر کاملا عینی و واقع‌بینانه هستند و فقط هنگام نزدیک شدن به سن مدرسه است که آمادگی خود را برای کارهایی که به تفکر انتزاعی بیشتری نیاز دارند نشان می دهند.

اگرچه ممکن است به نظر برسد که تقویت تفکر منطقی در کودکان، یک دورنگری است، اما هیچ‌وقت زود نیست که به کودک خود کمک کنید مهارت‌های تفکر منطقی از جمله اعداد، حل مسئله و حتی فیزیک و کدگذاری را یاد بگیرد.

مهارت‌های تفکر منطقی در دنیا امروز بسیار ضروری هستند و شما می‌توانید با آموزش تفکر منطقی به کودکان، آن‌ها را برای چالش‌هایی که در آینده با آن‌ها روبرو می‌شوند، آماده کنید. در ادامه با موضوع تفکر منطقی در کودکان، اهمیت و راهکارهای تقویت آن بیشتر آشنا می‌شوید.

تفکر منطقی چیست؟

تفکر منطقی شامل استدلال و استفاده از آنچه می‌دانید برای نتیجه‌گیری است. این تفکر نیاز به درک ویژگی ها، روابط و توالی دارد و نه تنها برای یادگیری رسمی مهم است، بلکه یکی از مهارت‌های اساسی زندگی محسوب می‌شود. تفکر منطقی عملی است برای تجزیه و تحلیل یک موقعیت و ارائه یک راه حل منطقی.

کودکان از ۶ سالگی استفاده از تفکر منطقی را شروع می‌کنند. آن‌ها در این سن برخی اصول مانند علت و معلول را کشف می‌کنند. مشابه تفکر انتقادی، تفکر منطقی مستلزم استفاده از مهارت‌های استدلال برای مطالعه عینی یک مسئله است که به شما امکان می‌دهد در مورد نحوه انجام کار نتیجه‌گیری منطقی کنید. برای مثال، وقتی از حقایقی که در دسترس شماست برای رفع مشکلی که با آن روبرو شده‌اید استفاده می‌کنید، از مهارت‌های استدلال منطقی استفاده کرده‌اید.

تفکر منطقی در کودکان چیست

چرا تفکر منطقی در کودکان مهم است؟

تفکر منطقی یک مهارت بسیار مهم است که هر کودکی لازم است از از این مهارت برخوردار باشد و آن را تقویت کند. چرا تفکر منطقی در کودکان مهم است؟ زیرا این تفکر به ذهن انسان کمک می‌کند درست را از غلط تشخیص دهد. در ادامه با اهمیت تقویت تفکر منطقی در کودکان بیشتر آشنا می‌شوید.

تفکر انتقادی در کودکان تقویت می‌شود

وقتی بچه ها بزرگ می‌شوند و با مشکلات دنیای واقعی روبرو می شوند، نیازمند تفکر انتقادی و مهارت حل مسئله برای حل این مشکلات هستند. پس باید به کودکان بیاموزیم که تفکری مستقل داشته باشند و هرچیزی که دیگران به آن‌ها می‌گویند را به سرعت نپذیرند، بلکه در مورد آن‌ها فکر کنند.

ورزش خوبی برای مغز است

یادگیری استفاده از استدلال‌های منطقی از طریق پازل‌ها و بازی‌های فکری می‌تواند مغز کودکان را تحریک کند و همچنین حافظه و تمرکز آن‌ها را بهبود ببخشد. کار با یک بازی فکری چالش‌برانگیز یا یک معمای فکری به دلیل تحریک منطق و نیاز به پیدا کردن راه حل نهایی به صبر و تمرکز نیاز دارد. تمرین با این نوع بازی‌ها به مغز کمک می‌کند تا میان مسائل ارتباط برقرار کند و به تمرکز بر روی یک مشکل واحد عادت کند.

در درس ریاضی به کودک کمک خواهد کرد

تفکر منطقی و تقویت آن به کودک کمک می‌کند که یک ریاضیدان موفق بشود. ریاضی علمی منطقی است و کودکان برای حل مسائل ریاضی نیاز به استفاده از منطق دارند. همچنین، در جبر ، مثال‌های بی‌شماری از مسائل ریاضی و کلمات در دنیای واقعی به کودکان داده می‌شود که حل همه آن‌ها به منطق نیاز دارد.

کودک، آینده شغلی بهتری خواهد داشت

از آنجایی که تفکر منطقی به افراد کمک می‌کند که بهتر بتوانند حل مسئله انجام دهند و اشتباهات کمتری داشته باشند، می‌توانند در شغل خود نیز موفقیت بیشتری به دست بیاورند. آن‌ها می‌توانند در موقعیت‌های دشوار، راهکارهای مناسب‌تری را برای غلبه بر چالش‌ها انتخاب کنند.

اهمیت تفکر منطقی در کودکان

چگونه می‌توانیم تفکر منطقی را در کودکان تقویت کنیم؟

همانطور که مطرح شد تقویت تفکر منطقی می‌تواند مزایای زیادی برای کودکان داشته باشد. راهکارهای زیادی برای پرورش این تفکر در کودکان وجود دارد که در ادامه با آن‌ها آشنا می‌شوید. به یاد داشته باشید که برای موثر بودن این راهکارها، مهم است که آن‌ها را در برنامه روزانه خود و فرزندتان بگنجانید.

مرتبا بپرسید «چرا؟»

سعی کنید فرزندتان را به شنیدن سوال «چرا؟» عادت دهید. به عنوان مثال بپرسید: «چرا جواب سوال میشه ۱۵؟» یا «چرا بعد از انجام مرحله اول، عددت رو ضربدر دو کردی؟» پاسخ دادن به چنین سوالاتی به بچه‌ها کمک می‌کند که با منطقی فکر کنند که از آن در حل مسئله استفاده کرده‌اند یا از طریق آن به نتیجه خاصی رسیده‌اند. لازم است کودکان آنقدر به توجیه روش‌ها یا جواب‌هایشان عادت کنند تا وقتی می‌خواهند مسئله‌ای جدید را حل کنند خودشان به چرایی روش‌ها یا جواب‌های خود فکر کنند.

با بازی‌های فکری تفکر منطقی را در آن‌ها تشویق کنید

بازی‌های سرگرم‌کننده زیادی وجود دارد (علاوه بر سودوکو یا جدول کلمات متقاطع) که به بچه‌ها کمک می کند مهارت‌های تفکر منطقی و استدلال خود را تقویت کنند. بازی‌های مکعب روبیک، اتللو، کریدور و شطرنج چند نمونه از این بازی‌ها هستند.

اندازه‌گیری را به فرزندتان آموزش دهید

اندازه، شکل و فضا مفاهیم مهمی در پیشرفت درک کودکان هستند و از دوره پیش‌دبستانی به بعد بخشی از برنامه درسی آن‌هاست. با اندازه‌گیری و مقایسه اشکال، اشیاء و فواصل مختلف می‌توانید به فرزندتان کمک کنید تا با این مفاهیم آشنا شود. برای مثال، کودک خود را در آشپزی مشارکت بدهید و به او کمک کنید تا مواد تشکیل‌دهنده را اندازه‌گیری کند. با او پیاده‌روی کنید و برخی از اشیاء طبیعی را جمع‌آوری کنید تا در خانه آن‌ها را همراه با فرزندتان به ترتیب بر اساس معیارهای مختلف بچینید.

راهکارهای تقویت تفکر منطقی در کودکان

حل مسئله را به فرزندتان بیاموزید

توانایی حل مسئله به صورت مستقل به فرزندتان کمک می‌کند برای شروع مدرسه آمادگی بیشتری داشته باشد و حتی در صورت مشخص نبودن راه حل‌ها، پشتکار بیشتری برای پیدا کردن راه حل مسائل داشته باشد. اسباب‌بازی‌هایی شامل مرتب‌سازی قطعات و پازل‌ها به کودک شما کمک می‌کنند که با کنار هم قرار دادن قطعات، بتواند همزمان مهارت حل مسئله خود را نیز تقویت کند.

اشیاء را مرتب کنید

مرتب کردن اشیاء بر اساس شکل، اندازه یا رنگ، روش خوبی برای تقویت تفکر منطقی در کودکان است. این امر به آن‌ها کمک می‌کند که شباهت‌ها و تفاوت‌ها را درک کنند. به عنوان مثال، آن‌ها می‌بینند که اگرچه دایره و مثلث یک‌شکل نیستند اما از لحاظ رنگ با یکدیگر شباهت دارند. از کودک خود بخواهید تا انواع اشیاء از جمله توپ‌های بازی، آجرهای بازی یا حتی جوراب‌ها را بر اساس معیارهای گوناگون مرتب کند.

او را با کدگذاری آشنا کنید

کودکان غالبا در تکنولوژی مهارت‌هایی دارند که ما را نسبت به مهارت‌های خودمان شرمنده می‌کنند. با این حال، لازم است بدانید آموزش کدگذاری به کودک و آشنا کردن او به برنامه‌نویسی می‌تواند تفکر منطقی را در فرزندتان تقویت کند.

با شن و آب بازی کنید

هنگام بازی کودک با شن و آب، ممکن است فکر کنید که او در این بازی تنها شن و آب را می‌ریزد و شکل‌هایی را می‌سازد اما بازی با شن و ماسه به فرزندتان مفاهیم اولیه علوم را یاد می‌دهد. او در این بازی در مورد جامدات و مایعات، نحوه برخورد با آن‌ها، وزن و اندازه‌گیری یاد می‌گیرد که این مفاهیم مقدمه‌ای بر اصول فیزیک هستند.

راهکارهای تقویت تفکر منطقی در کودکان

بسازید و بچینید

بازی با اسباب‌بازی‌های ساختنی، راهی عالی برای یادگیری تفکر منطقی است. کودکان در این بازی علاوه بر اینکه لازم است به تعداد آجرها، حلقه‌ها یا قطعاتی که رو هم می‌چیند توجه داشته باشد با مفاهیمی مانند بیشتر و کمتر، کوتاه‌تر و بلندتر نیز آشنا می‌شود. از طریق انجام این بازی‌ها شما مشاهده خواهید کرد که دانش فرزندتان رشد می‌کند.

کتاب‌ها و داستان‌های معمایی برای فرزندتان بخوانید

کتاب‌های معمایی و رازآلود، فکر فرزندتان را درگیر می‌کند و می‌تواند در نهایت تفکر منطقی را در او پرورش دهد. کتاب‌های زیادی در این زمینه وجود دارد که می‌توانید آن‌ها را برای فرزندتان بخوانید. مثلا کتاب‌های مجموعه کارآگاه کرگدن در باغ وحش مرموز برای کودکان ۸ تا ۱۱ سال بسیار مناسب هستند.

فرزندتان را تشویق کنید که سرگرمی‌های خلاقانه انجام دهد

اگرچه نیمکره چپ مغز ما مسئول تفکر منطقی است، اما فعالیت‌های خلاقانه، که عمدتا توسط نیمکره راست مغز مدیریت می‌شوند، به تقویت تفکر منطقی کمک می کنند. بنابراین، فرزندتان را به انجام کارهای خلاقانه مانند نقاشی، نوشتن یا نواختن یک ساز تشویق کنید. پیشنهاد می‌کنیم مقاله کارهای خلاقانه برای کودکان را نیز مطالعه کنید.

کارهای خلاقانه چگونه به تقویت تفکر منطقی در کودکان کمک می‌کنند؟ به عنوان مثال، یادگیری نواختن یک ساز نیاز به تفکر عمیق دارد. در طی این یادگیری فرزندتان توانایی بیشتری برای حل مسائل و انعطاف‌پذیری پیدا می‌کند. علاوه بر این، تفکر خلاق نیاز به مهارت حل مسئله دارد که این امر در نهایت منجر به تقویت تفکر منطقی در فرزندتان می‌شود.

تقویت تفکر منطقی در کودکان

همانطور که مطرح شد تفکر منطقی در کودکان شامل استدلال و استفاده از دانش موجود برای نتیجه‌گیری است. این تفکر اهمیت بسیار زیادی در حل مسئله و مهارت‌های علوم و ریاضی و حتی مهارت‌های شغلی دارد. به همین دلیل، با انجام راهکارهای تقویت تفکر منطقی در فرزندانتان می‌توانید به او کمک کنید کمتر اشتباه کند و بتواند با چالش‌های زندگی، بهتر روبرو شود.

اگر شما هم نظر یا تجربه‌ای در زمینه تفکر منطقی کودکان و راهکارهای تقویت این نوع تفکر دارید آن را با ما و خوانندگان کارپازل به اشتراک بگذارید.

سوالات پرتکرار

تفکر منطقی در کودکان از چه سنی شروع می‌شود؟

از سن ۶ سالگی، کودکان استفاده از تفکر منطقی را شروع می‌کنند. آن‌ها در این سن قادر به فهم برخی اصول از جمله علت و معلول هستند.

تفکر منطقی در چه مواردی به فرزند من کمک می‌کند؟

کودکی که تفکر منطقی پیشرفته‌تری داشته باشد در مدرسه و به خصوص درس‌های ریاضی، فیزیک و علوم موفق‌تر خواهد بود. همچنین با توجه به اینکه حل مسئله و مهارت تفکر انتقادی بهتری دارد می‌تواند آینده شغلی بهتری نیز داشته باشد.

چگونه می‌توانم تفکر منطقی را به فرزندم یاد بدهم؟

آموزش تفکر منطقی به کودکان مستلزم انجام برخی راهکارها به صورت روزانه است که عبارت‌اند از انجام بازی‌های فکری با یکدیگر، پرسیدن مکرر سوال «چرا» از کودک، آموزش حل مسئله به کودک و…

نکات کلیدی

  • استفاده از استدلال‌های منطقی از طریق پازل‌ها و بازی‌های فکری می‌تواند مغز کودکان را تحریک کند و همچنین حافظه و تمرکز آن‌ها را بهبود ببخشد.
  • توانایی حل مسئله به صورت مستقل، به فرزندتان کمک می‌کند برای شروع مدرسه آمادگی بیشتری داشته باشد و حتی در صورت مشخص نبودن راه حل‌ها، پشتکار بیشتری برای پیدا کردن راه حل مسائل داشته باشد.
  • لازم است کودکان آنقدر به توجیه روش‌ها یا جواب‌هایشان عادت کنند تا وقتی می‌خواهند مسئله‌ای جدید را حل کنند خودشان به چرایی روش‌ها یا جواب‌های خود فکر کنند.
  • مرتب کردن اشیاء بر اساس شکل، اندازه یا زنگ، روش خوبی برای تقویت تفکر منطقی در کودکان است. این امر به آن‌ها کمک می‌کند که شباهت‌ها و تفاوت‌ها را درک کنند.

برچسب‌ها:

ارتباط با متخصصان

مقالات مرتبط

از ما با خبر باشید

عضویت در خبرنامه کارپازل

با عضویت در خبرنامه کارپازل از آخرین اخبار ما مطلع باشید.

کارپازل را دنبال کنید

ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید.

این را به اشتراک بگذارید