آذر ۲۳, ۱۳۹۹

روش مونته سوری چیست و برای چه کودکانی مناسب است؟

توسط | آذر ۱۶, ۱۳۹۹ | اصول تربیتی

روش مونته سوری روش آموزشی دانش‌آموز محوری است که بر پایه فعالیت‌های خودگردان، یادگیری عملی و بازی‌های گروهی استوار است. این روش در اوایل دهه ۱۹۰۰ توسط دکتر ماریا مونته سوری، پزشک و انسان‌شناس ایتالیایی توسعه یافت. در ادامه به نحوه عملکرد این روش و مزایا و معایب آن می‌پردازیم.

نحوه عملکرد روش مونته سوری

روش مونته سوری

دانش‌آموزان در رده‌های سنی مختلفی می‌توانند در کلاس‌های مونته سوری شرکت کنند. موضوعاتی که در این روش به‌کار برده می‌شود بین علایق کودک و فعالیت‌های موجود تطابق ایجاد می‌کند. بچه‌ها از طریق تجربه کردن و سرعت یادگیری که در دریافت مطالب دارند و بدون مقایسه شدن با دیگری همه چیز را می‌آموزند.

آموزگار فعالیت‌هایی را متناسب با سن بچه‌ها در نظر می‌گیرد. این فعالیت‌ها برای رفع نیاز کودک در محدوده سنی خاصی طراحی شده است. بچه‌ها می‌توانند به صورت فردی یا گروهی کار کنند و انتخاب خلاقانه‌ای در نوع یادگیری خود داشته باشند. دکتر مونته سوری معتقد بود:

هنگامی که کودک خودش انتخاب می‌کند که چه چیزی را یاد بگیرد، بهتر آن را می‌آموزد.

فلسفه متد مونته سوری تا به امروز بر همین مبنا ادامه دارد. دکتر ماریا مونته سوری کشف کرد:

یادگیری تجربی در این نوع کلاس‌ها منجر به درک عمیق‌تری از زبان، ریاضیات، علوم، موسیقی، تعاملات اجتماعی می‌شود.

این روش شامل:

  • فعالیت‌های مختلفی است که کودک می‌تواند در طول روز از میان آن‌ها انتخاب کند.
  • معلم به‌جای اینکه پای تخته بایستد و فقط توضیح دهد، به گروه‌های مختلفی که تشکیل شده سر می‌زند و فعالیت آن‌ها را بررسی می‌کند.
  • یک سیستم رتبه‌دهی غیر سنتی دارد.
  • بر رشد اجتماعی، عاطفی، فکری و جسمی تمام دانش‌آموزان تمرکز می‌کند.
  • روش های آموزش موسیقی به کودکان: معرفی متدهای قدیمی و مدرن

    هر روش آموزشی، فلسفه و اهداف مخصوص به خود را دارد که باید متناسب با روحیه کودک انتخاب شود. در این مقاله به روش های آموزش موسیقی به کودکان می‌پردازیم.

    بیشتر بخوانید
  • ۱۰ بازی مونته سوری آموزنده و جذاب برای کودکان سه ساله

    آموزش به کودکان سه ساله می‌تواند دشوار و زمانبر باشد. یکی از بهترین و ساده‌ترین متدهای آموزشی برای کودکان سه ساله، مونته سوری نام دارد. بازی های مونته سوری بر اساس یادگیری شناختی طراحی شده‌اند و به همین دلیل به تقویت استقلال، تمرکز و هماهنگی کودک شما کمک می‌کنند و در عین حال برای کودک […]

    بیشتر بخوانید

متد مونته سوری برای چه رده سنی مناسب است؟

محیط آموزشی مونته سوری

محیط آموزشی مونته سوری محدوده سنی از بدو تولد تا ۱۵ سالگی را پوشش می‌دهد. در ادامه قابلیت‌هایی که این روش در هر سن بر کودک ایجاد می‌کند را بررسی خواهیم کرد.

از بدو تولد تا سه ‌سالگی

در این سنین، روش مونته سوری محیطی امن، جذاب و قابل رشد را برای کودک فراهم می‌کند. به کودک نوپا کمک می‌کند به خودش و دنیای اطرافش اعتماد کند، کمک می‌کند کودک توانایی‌هایش را بشناسد و آن‌ها را پرورش دهد. مهارت‌های حرکتی و زبانی کودک را گسترش می‌دهد.

از سن ۳ سالگی تا ۶ سالگی

در این سنین، روش مونته سوری استقلال در عملکرد و ثابت قدم بودن در انجام کارها را در کودکان می‌پروراند. رشد اجتماعی را از طریق برقراری ارتباطی محترمانه و امن تقویت می‌کند. حاوی طیف وسیعی از وسایل آموزشی و کمک آموزشی است. این وسایل برای پرورش ادراک حسی و ریاضی کودک و افزایش سواد مناسب هستند و خلاقیت، توانایی ابراز وجود و اعتمادبه‌نفس را در کودکان می‌پروراند.

از سن ۶ سالگی تا ۱۲ سالگی

فرصتی را برای کنجکاو بودن و کشف کردن (مطابق با نیازها و علایق کودک) فراهم می‌کند. اعتمادبه‌نفس، تخیل، استقلال فکری و کارآمدی فردی را در کودک تقویت می‌کند. کودک را با نقشش در جامعه (در محیطی که در حال رشد کردن است و در جهان) آشنا می‌کند.

۱۲ تا ۱۵ سالگی

کلاس‌های مونته سوری شرایط مختلفی را برای پرورش و رشد نوجوانان به‌کار می‌گیرد. به آن‌ها کمک می‌کند تا بتوانند هرچه بیشتر خودشان را در چارچوبی گسترده‌تر بشناسند. سبب افزایش اعتمادبه‌نفس می‌شود و درک استقلال مالی را در نوجوانان پرورش می‌دهد.

مزایای روش مونته سوری

روش مونته سوری محیط پرورشی مثبتی را برای آموزش کودکان فراهم می‌کند. به‌طوری‌که، فضا با نیازهای کودک تغییر می‌کند. دیدگاه دکتر مونته سوری این بود که بتواند شرایطی را ایجاد کند که بچه‌ها در آن درگیر امتحان دادن نباشند و تنها برای رسیدن به مدرک تلاش نکنند. بلکه، افراد مستقلی باشند که دوست دارند با تلاش و اراده خود پیشرفت کنند. در ادامه مزایای این روش را بررسی خواهیم کرد.

۱. تاکید بر یادگیری عملی

روش مونته سوری

کودکان در روش مونته سوری مطالب را با استفاده از وسایل کمک آموزشی می‌آموزند. این وسایل به کودک کمک می‌کند واژگان پیچیده را درک کند. ایده‌های انتزاعی را با استفاده از اشیای جامد و قابل لمس کشف کند. این اشیا شامل مهره‌های رنگی برای آموزش حساب و هندسه و کارت حروف برای آموزش الفبا هستند. آنیتا جکسون، مدرس این روش می‌گوید:

در این متد دانش‌آموزان در معرض درس‌ها، فعالیت‌ها و موضوعاتی که بر اساس مجموعه مهارت‌های آن‌ها بنا شده است قرار می‌گیرند.

سرفصل‌ها و وسایل آموزشی در این روش، فرصتی را برای تمرکز و هماهنگی بیشتر در دانش‌آموزان ایجاد می‌کند.

۲. افزایش تعاملات اجتماعی

اغلب کلاس‌ها در روش مونته سوری متشکل از کودکانی در سنین مختلف هستند. این کودکان در یک گروه قرار می‌گیرند. هدف از برپایی کلاسی با این روش تقویت مهارت یادگیری کودک از سایر کودکان است. به این ترتیب، این روش به‌طور طبیعی می‌تواند منجر به رشد کودک شود. این درحالی است ‌که ممکن است این میزان رشد در کلاس‌هایی با گروه سنی یکسان اتفاق نیفتد.

این شیوه آموزشی میزان تعامل و ارتباط کودک با سایر بچه‌ها را افزایش می‌دهد. دانش‌آموزان یادمی‌گیرند از یکدیگر بیاموزند و با هم ارتباط برقرار کنند.

۳. استقلال یک اصل است

فرآیند یادگیری در روش مونته سوری برعهده خود دانش‌آموز است. بنابراین، کودکان خیلی سریعتر از حالت آموزش سنتی احساس استقلال و به توانایی‌هایشان اعتماد می‌کنند. استقلال فکری و مدیریت خود که با این روش در افراد شکوفا می‌شود، مهارت‌های کارآفرینی را در کودک پایه‌گذاری می‌کند. برای آشنایی بیشتر با موضوع کارآفرینی برای کودکان به مقاله مهارت‌های کارآفرینی مراجعه کنید.

۴. علاقه زیاد به یادگیری

کارن ریکس، موسس مدرسه مونته سوری در ژاپن می‌گوید:

فلسفه این روش این است که افراد را ترغیب به یادگیری کند. مونته سوری‌ها کنجکاو هستند. چرا که آن‌ها یادگیری را فرآیند لذت‌بخش مادام‌العمری می‌دانند که با خوردن زنگ خانه پایان نمی‌یابد.

این قابلیتی است که در طول زندگی کاری، تحصیلی، آموزشی با کودک باقی خواهد ماند.

۵. دانش‌آموزان استثنایی

دانش‌آموزان استثنایی

کودکان در سنین مختلف در یک گروه قرار می‌گیرند و همان معلم به مدت سه سال به آن‌ها تدریس می‌کند. درنتیجه، کودکان استثنایی که در گروه قرار دارند برای هم تراز شدن با سایر بچه‌ها دچار استرس نمی‌شوند. چرا که، هر کودک با سرعت و سطح توانایی‌هایی که دارد فارغ از سایر کودکان پیشرفت می‌کند. این یعنی این کودکان آزادی بیشتری در یادگیری دارند و فشار کمتری برای هم‌تراز شدن با سایر کودکان حس می‌کنند.

معایب روش مونته سوری

کلاس‌های مونته سوری فضای خشک سنتی را با خود حمل نمی‌کند. کودکان می‌توانند آزادانه در کلاس حرکت کنند و با دوستانشان در گروه صحبت کنند. اما همین ویژگی‌های روش مونته سوری ممکن است برای برخی از افراد مسئله ساز باشد. در ادامه معایب این متد را بررسی خواهیم کرد.

۱. روش مونته سوری روش آموزشی گران قیمتی است

استفاده از ابزار آموزشی با کیفیت، نحوه آموزش طولانی مدت و انتخاب فضایی زیبا باعث می‌شوند شهریه کلاس‌ها بالا باشد. درنتیجه، کار سختی است که مدارس مونته سوری بتوانند قیمت خود را پایین نگه دارند. نکته‌ای که باید به آن توجه کنید این است که کلاس‌های مونته سوری پذیرش محدودی دارند.

۲. برنامه درسی روش مونته سوری برای همه افراد مناسب نیست

اگرچه که بده بستان بین دانش‌آموزان با هم و با معلم در رشد مهارت‌های کودک بسیار کاربردی و مفید است، اما گاهی ممکن است این روش برای همه افراد کاربردی نباشد. یعنی بعضی از دروس در حاشیه قرار بگیرند و کودک نتواند آن را به‌خوبی پوشش دهد. این باعث می‌شود بچه‌ها در یک شاخه قوی عمل کنند و در شاخه دیگر حضور کم‌رنگی داشته باشند.

۳. استقلال همه چیز نیست

داشتن استقلال فکری خوب است؛ اما، همه چیز نیست. روش مونته سوری کودک را از لحاظ فکری و قدرت تصمیم‌گیری مستقل بار می‌آورد. اما توانایی همکاری کردن را در او پرورش نمی‌دهد. چرا که به همکاری کردن در این روش پرداخته نمی‌شود.

از آنجایی‌ که همکاری در دنیای امروز یک مهارت بسیار ارزشمند است. در نتیجه، این شیوه در محیط کار جوابگو نیست. چرا که، محیط کار به افرادی نیاز دارد که توانایی کار گروهی را داشته باشند و خودرای نباشند. بنابراین، اگر می‌خواهید از این روش استفاده کنید باید روی موضوع همکاری در کودک بیشتر کار کنید.

برچسب‌ها:

۰ دیدگاه

یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

ارتباط با متخصصان

مقالات مرتبط

از ما با خبر باشید

عضویت در خبرنامه کارپازل

با عضویت در خبرنامه کارپازل از آخرین اخبار ما مطلع باشید.

کارپازل را دنبال کنید

ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید.

این را به اشتراک بگذارید